IELTS balları necə hesablanır sualının cavabı sadədir: IELTS imtahanı nəticəsi Listening, Reading, Writing və Speaking bölmələrinin hər birindən alınan 0–9 aralığındakı balların riyazi ortalaması hesablanaraq müəyyən edilir. Əldə olunan ortalama rəqəm rəsmi IELTS yuvarlaqlaşdırma qaydasına əsasən ən yaxın yarım (0.5) və ya tam bala tamamlanır.
IELTS imtahanında namizədin ümumi ingilis dili biliyi 1-dən 9-a qədər olan Overall Band Score şkalası üzrə qiymətləndirilir. Məsələn, dörd bölmənin ortalaması .25 və ya .75 ilə bitdikdə, bal avtomatik olaraq yuxarı yarım və ya tam bala yuvarlaqlaşdırılır. İmtahanda dörd əsas dil bacarığının hər biri müstəqil şəkildə qiymətləndirilir və yekunda ümumi sertifikat balı formalaşır. Namizədlərin hansı səviyyədə olduğunu dəqiq anlamaq üçün hər bir bölmə üzrə bal hesablama mexanizmini və qiymətləndirmə meyarlarını bilmək son dərəcə vacibdir.
IELTS Overall Balının Yuvarlaqlaşdırılması Qaydaları
IELTS imtahanında ümumi nəticə (Overall Band Score) dörd bölmə üzrə toplanmış balların riyazi ədədi ortalaması tapılaraq hesablanır. Lakin bu riyazi ortalama hər zaman dəqiq 0.5 və ya tam ədəd olmur. Belə hallarda Cambridge University Press & Assessment və British Council tərəfindən müəyyən olunmuş rəsmi yuvarlaqlaşdırma standartı tətbiq edilir:
- Kəsir hissəsi .25 olduqda: Yuxarı yarım bala yuvarlaqlaşdırılır (məsələn, 6.25 ortalama balı nəticə etibarilə 6.5 hesab olunur).
- Kəsir hissəsi .75 olduqda: Yuxarı tam bala yuvarlaqlaşdırılır (məsələn, 6.75 ortalama balı 7.0 kimi nəzərə alınır).
- Kəsir hissəsi .125 olduqda: Aşağı tam bala yuvarlaqlaşdırılır (məsələn, 6.125 ortalama balı 6.0 bala enir).
- Kəsir hissəsi .375 olduqda: Yuxarı yarım bala tamamlanır (məsələn, 6.375 ortalama balı 6.5 olur).
- Kəsir hissəsi .625 olduqda: Ən yaxın yarım bala tamamlanır (məsələn, 6.625 ortalama balı 6.5 balına enir).
Aşağıdakı cədvəldə müxtəlif bölmə ballarının necə yekun bal göstəricisinə çevrildiyini nümunələrlə görə bilərsiniz:
| Bölmələr (L / R / W / S) | Riyazi Ortalama | Yuvarlaqlaşdırma Qaydası | Yekun IELTS Balı |
|---|---|---|---|
| 6.5 / 6.5 / 6.0 / 6.0 | 6.25 | .25 kəsiri yuxarı yarım bala qaldırılır | 6.5 |
| 6.5 / 6.5 / 6.5 / 7.0 | 6.625 | .625 kəsiri ən yaxın 6.5 balına enir | 6.5 |
| 7.0 / 6.5 / 6.5 / 7.0 | 6.75 | .75 kəsiri yuxarı tam bala qaldırılır | 7.0 |
| 6.0 / 6.0 / 6.0 / 6.1 | 6.025 | .125-dən kiçik qalıq aşağı yuvarlaqlanır | 6.0 |
| 7.5 / 8.0 / 6.5 / 7.0 | 7.25 | .25 kəsiri yuxarı yarım bala qaldırılır | 7.5 |
Listening və Reading Balları Necə Hesablanır?
Listening (dinləmə) və Reading (oxu) bölmələrinin hər birində namizədə 40 sual təqdim olunur. Hər bir düzgün cavab namizədə 1 xam bal (raw score) qazandırır. İmtahanda mənfi bal sistemi mövcud deyil, yəni səhv cavablar toplanmış balları azaltmır. İmtahan yekunlaşdıqdan sonra toplanan xam ballar rəsmi cədvəl əsasında 1.0–9.0 band şkalasına çevrilir.
Listening bölməsində bal hesablama cədvəli həm Academic, həm də General Training modulları üçün tamamilə eynidir. Lakin Reading bölməsində Academic və General Training modullarının mətn çətinliyi fərqli olduğuna görə xam balların band göstəricisinə çevrilməsi fərqlənir. General Training Reading mətnləri gündəlik həyat, iş elanları və təlimatlarla bağlı olduğu üçün eyni band balını əldə etmək üçün daha çox düzgün cavab tələb olunur.
| IELTS Band Balı | Listening (Düzgün cavab) | Academic Reading (Düzgün) | General Reading (Düzgün) |
|---|---|---|---|
| Band 9.0 | 39–40 | 39–40 | 40 |
| Band 8.5 | 37–38 | 37–38 | 39 |
| Band 8.0 | 35–36 | 35–36 | 37–38 |
| Band 7.5 | 32–34 | 33–34 | 36 |
| Band 7.0 | 30–31 | 30–32 | 34–35 |
| Band 6.5 | 26–29 | 27–29 | 32–33 |
| Band 6.0 | 23–25 | 23–26 | 30–31 |
| Band 5.5 | 18–22 | 19–22 | 27–29 |
| Band 5.0 | 16–17 | 15–18 | 23–26 |
Writing və Speaking Bölmələrində Qiymətləndirmə Meyarları
Listening və Reading bölmələrindən fərqli olaraq, Writing və Speaking testlərində dəqiq cavab açarı olmur. Bu bölmələr sertifikatlı rəsmi IELTS examiner-ləri tərəfindən dörd əsas meyar üzrə qiymətləndirilir. Hər bir meyar yekun bölmə balının 25%-ni təşkil edir.
IELTS Writing Balının Hesablanması
Writing hissəsi iki tapşırıqdan ibarətdir: Task 1 və Task 2. Yekun Writing balının formalaşmasında Task 2 daha böyük çəkiyə malikdir — Task 2 yekun balın təxminən 67%-ni (üçdə ikisini), Task 1 isə 33%-ni (üçdə birini) təşkil edir. Hər iki tapşırıq dörd rəsmi meyar üzrə qiymətləndirilir:
- Task Achievement / Response (25%): Mövzunun tələbinə nə dərəcədə dolğun cavab verilməsi, arqumentlərin əsaslandırılması və verilən söz sayının gözlənilməsi.
- Coherence and Cohesion (25%): Mətnin mantiqi strukturu, fikir axını, paraqraf bölgüsü və bağlayıcı sözlərin düzgün istifadəsi.
- Lexical Resource (25%): Söz ehtiyatının müxtəlifliyi, collocations (söz birləşmələri) və parafraza bacarığı.
- Grammatical Range and Accuracy (25%): Qrammatik strukturların zənginliyi, mürəkkəb cümlələrin düzgünlüyü və durğu işarələri.
IELTS Speaking Balının Hesablanması
Speaking bölməsi imtahan verənlə mütəxəssis arasında təkbətək söhbət və ya kompüter üzərindən canlı videozəng formatında həyata keçirilir. Danışıq bacarığınız dörd bərabər meyar əsasında qiymətləndirilir:
- Fluency and Coherence (25%): Sərbəst, fasiləsiz danışmaq, fikirləri tərəddüd etmədən və məntiqli şəkildə ifadə etmək.
- Lexical Resource (25%): Geniş söz ehtiyatı göstərmək, idioms və akademik sözlərdən yerində istifadə etmək.
- Grammatical Range and Accuracy (25%): Müxtəlif qrammatik zamanlardan və çətin cümlə quruluşlarından səhvsiz istifadə etmək.
- Pronunciation (25%): Sözlərin aydın tələffüzü, düzgün intonasiya və vurğunun anlaşıqlı olması.
IELTS Qiyməti, Etibarlılıq Müddəti və İmtahan Formatları
Rəsmi IELTS imtahanı sertifikatı verildiyi tarixdən itibaren 2 il müddətində etibarlıdır. İmtahan həm ənənəvi kağız üzərində (paper-based), həm də kompüter üzərində (computer-delivered) təşkil olunur. Qeydiyyat rüsumu ölkəyə və imtahan mərkəzinə görə dəyişir və adətən təxminən $200–$255 aralığında müəyyən edilir.
Kompüter üzərində imtahan verildikdə rəsmi nəticələr 3–5 iş günü ərzində, kağız üzərində olduqda isə 13 təqvim günü ərzində elan olunur. Sertifikat vərəqində (Test Report Form) həm dörd bölmənin hər biri üzrə ayrı-ayrı ballar, həm də yekun Overall Band Score aydın şəkildə göstərilir.
CELT Colleges ilə IELTS Hazırlığında İstədiyiniz Bala Çatın
IELTS imtahanında yüksək nəticə göstərmək xarici universitetlərdən təqaüdlü qəbul almaq, viza müraciətlərini uğurla tamamlamaq və beynəlxalq karyera imkanlarını genişləndirmək üçün vacibdir. 25 ildən çox təcrübəyə malik CELT Colleges namizədlərə öz hədəf ballarına çatması üçün peşəkar IELTS hazırlıq proqramları təklif edir.
CELT-də siz ümumi ingilis dili (General English) bazanızı möhkəmləndirə, IELTS, TOEFL, SAT və Duolingo English Test hazırlıq dərslərində iştirak edə bilərsiniz. Bundan əlavə, uşaqlar üçün CELT Kids proqramı, məktəblilər üçün beynəlxalq təhsil proqramları (Cambridge IGCSE, A-Level, CELT Canada School OSSD, AP imtahanları), eləcə də xaricdə təhsil üzrə mütəxəssis konsaltinq xidmətləri ilə xaricdə təhsil xəyalınızı reallığa çevirə bilərsiniz.
IELTS Balları Haqqında Tez-Tez Verilən Suallar (FAQ)
IELTS balları necə hesablanır?
IELTS balı Listening, Reading, Writing və Speaking bölmələrinin 0–9 aralığındakı ballarının riyazi ortalaması hesablanaraq müəyyən edilir. Yekun ortalama rəsmi yuvarlaqlaşdırma qaydasına əsasən ən yaxın yarım (0.5) və ya tam bala tamamlanır.
IELTS imtahanında mənfi bal sistemi var?
Xeyr, IELTS imtahanında səhv cavablara görə bal çıxılmır. Listening və Reading bölmələrində hər bir doğru cavab 1 xam bal verir, səhv cavablar nəticənizə mənfi təsir göstərmir.
Ortalama balım 6.25 olarsa, sertifikatda neçə yazılacaq?
IELTS yuvarlaqlaşdırma qaydasına əsasən .25 kəsiri yuxarı yarım bala qaldırılır. Bu səbəbdən 6.25 ortalama balınız sertifikatda 6.5 olaraq qeyd ediləcəkdir.
Academic və General Training Reading bal cədvəlləri nə üçün fərqlənir?
General Training Reading mətnləri məzmunca daha asan olduğu üçün eyni band balını qazanmaq üçün namizəddən daha çox doğru cavab tələb olunur. Academic Reading mətnləri elmi və mürəkkəb olduğu üçün tələb olunan doğru cavab sayı bir qədər azdır.
Writing Task 1 və Task 2 balları necə birləşdirilir?
Writing üzrə yekun balda Task 2-nin çəkisi iki dəfə çoxdur (təxminən 67%), Task 1 isə üçdə bir (33%) hissəni təşkil edir. İki tapşırığın nəticələri bu nisbət üzrə hesablanaraq tək Writing balına çevrilir.
IELTS sertifikatının etibarlılıq müddəti nə qədərdir?
IELTS sertifikatı imtahan tarixindən etibarən 2 il müddətində etibarlıdır. 2 ildən sonra sertifikatın müddəti bitmiş hesab olunur və yenidən imtahan vermək tələb oluna bilər.
IELTS imtahanında hər bir bölmədən minimum neçə bal almaq lazımdır?
IELTS imtahanında ümumi keçid balı anlayışı yoxdur; hər bir universitet və ya təşkilat öz minimum tələbini müəyyən edir. Adətən bakalavr proqramları üçün minimum 6.0–6.5, magistratura üçün isə 6.5–7.0 bal tələb olunur.
